Sunday, June 5, 2011

Vitrina javore e librit

· Mes titujve te rinj qe prezantohen ketë jave ne vitrinen javore te librit, vjen ne krye te saj si një botim intrigues qe ka nxitur kureshtjen e lexuesve autobiografia e presidentit te SHBA, Barack Obama.  "Ëndrra nga im at", Një histori perkatesie racore dhe trashegimie. I mprehte dhe i thelle, ky liber do te te tregoje dicka për veten tende, pak rendesi ka ne je i bardhe apo me ngjyre. Në autobiografinë e tij "Ëndrra nga im at", Barak Obama rrëfen se si është përpjekur për të përfshirë ngjyrën e zezë në jetën e tij, madje në një rast edhe duke u ndarë nga një e dashur, vetëm për faktin se ajo ishte e bardhë.
· “Tri gra të forta”  romani i autores Marie NDiaye vjen në gjuhën shqipe në përkthim të Amantia Kapos. Fitues i çmimit më prestigjioz në Francë “Goncourt” në 2009, e bën autoren Marie NDiaye të parën femër me ngjyrë që merr këtë çmim, i cili ka një traditë 106-vjeçare. Libri “Tri gra të forta” flet për tre gra afrikane, secila e ndarë (sikurse autorja) ndërmjet Afrikës dhe Francës. Ndjeshmëria artistike me të cilat autorja i përshkuan fatet e tyre, bën që çdo femër të gjejë një copë të së përditshmes në to. Autorja, rreket të zbulojë se çfarë ka pas dyerve të familjeve: të vërtetat e fshehura. Ato të vërteta të frikshme të cilat barten në shpirt e dihen nga të gjithë, por nuk thuhen. Karaktere të spikatura, ndërthuren me ngjarje dinamike që i japin jetë, ngjarjeve e personazheve. Kjo është një vepër që flet për rrënimin moral por edhe për humanizëm; për vuajtjen dhe forcën. Kjo nuk është historia e tri femrave afrikane, kjo është historia e të gjitha femrave, në çdo cep të rruzullit tokësor që brenda tyre mbartin një forcë të jashtëzakonshme për t’u ngritur e për të ecur më kokën lart.
· A. Ralph Epperson me °Rendi i ri botëror° Çfare fshihet prapa ketyre fjaleve? Një civilizim i ri po mban jetet tona. Ky civilizim sjell stile te reja. Kjo është një teori e përbashkët mijëvjeçariste që shfaqet si në anën fetare po ashtu edhe në atë bashkëkohore.
· Nga 1999 deri ne 2011 i mori ketë kohe Shpetim Kelmendit,  poema me baze mistike °Epifania°. Vete Kelmendi për kohen e gjate qe i ka marre kjo poeme thote keto fjale: Unë jam nji shkrues i ngadalshëm por i kujdesshëm dhe ngulmues. Koha që më merr nji tekst dhe koha e botimit as që më shqetësojnë. Për mua ka randësi te jap maksimumin, në kuptimin ma të naltë të fjalës. · Fjalor Drejteshkrimor i gjuhes shqipe qe mban firmen e °Ali Dhrima° dhe Rami Memushaj vjen për lexuesit si një pasurim i fjaleve shqip. Rreth 75.000 fjale gjenden brenda këtij fjalori.

Te dhena tronditese per duhanin dhe duhanpirjen !

Pak dite pas kalimit te “Dites boterore te Duhanit”, e cila u kujtua me aktivitete te pakta dhe ne kulmin e deshtimit te ligjit antiduhan, per cudine e te gjitheve një organizate jofitimprurëse, “Për një Shqipëri pa duhan” publikon shifrat dhe të dhënat në rang kombëtar mbi kete fenomen.
Problemi vijon te jete akut dhe te gjithe ngreme pyetjen se çfarë do të bëhet me një ligj të pazbatueshëm, por që megjithatë specialistët e konsiderojnë si të përsosur “në aspektik juridik”? Shifra dhe fakte tronditëse jep kjo organizate lidhur me duhanpirjen ne vendin tone.
Të rrezikuar nga duhani nuk janë vetëm për ata që tymosin rregullisht, por edhe pirësit pasivë. Këta të fundit grupohen në dy ndarje: pirësit sekondarë dhe terciarë. Pirësit sekondarë janë pirësit socialë: ata pijnë duhan me raste, në festa apo kur ua ofrojnë miqtë. Nuk krijojnë varësi, por në mushkëritë e tyre gjenden sasi nikotine dhe shëndeti i tyre rrezikohet po aq sa pirësit parësorë/të rregullt. Ndërsa pirësit terciarë, të dorës së tretë, nuk janë fare konsumatorë të duhanit.
Ata janë viktimat e mjediseve me duhanpirje, jetojnë me partnerë që pijnë duhan dhe këtu përfshihen edhe fëmijët e prindërve që janë konsumatorë të duhanit. Kjo gjë çon në një rritje trefishe të rreziqeve nga duhani, pasi shenjat e dëmtimit të shëndetit shfaqen më vonë, sipas studimeve të fundit. Nga ana tjetër, në vendin tonë ndodhin 3 300 vdekje në vit nga duhanpirja.
Në 10 persona të sëmurë me kancer mushkërish, 9 prej tyre janë duhanpirës, sipas të dhënave ekzistuese nga Instituti i Shëndetit Publik. Vendi ynë renditet në vendet me përqindje të lartë të duhanpirjes. Studimet e fundit tregojnë se 60% e meshkujve në vendin tonë janë duhanpirës, ndërsa 18% janë femra. Specialistët e ISHP theksojnë se tendenca e fundit në këtë fenomen është rritja e përqindjes së femrave që janë të dhëna pas duhanit. Gjithashtu, në shkollat nëntëvjeçare dhe të mesme të vendit është rritur ndjeshëm numri i atyre që e provojnë të paktën një herë duhannin.
Studimi thekson se:  4 në 10 studentë janë duhanpirës: Meshkuj: 65,1% dhe Femrat: 35,7%. Shpenzimet e shqiptarëve: Në vit, shpenzohen 300 milionë USD për duhanin, ndersa në ditë, 850 mijë USD.  Pasojat në shëndet: Duhanpirësit kanë 8 vjet jetë më pak, Kanceri i mushkërive është 18 herë më i lartë te duhanpirësit, Infarkti, 3 herë më i lartë.

Harrohet 5 qershori, dita boterore kunder mjedisit

5 Qershori eshte dita boterore e mjedisit, dita kur ne mbare boten aktivitetet perqendrohen ne rendesine qe ka sensibilizimi i opinionit per kujdesin ndaj mjedisit, qe do te thote kujdesin ndaj vete jetes. Por çuditerisht ne rajonin e Shkodres asnje aktivitet per mjedisin nuk evidentoi kjo dite, megjithese kjo zone renditet me nje peisazh mjedisor sa te pasur aq edhe problematik.
Te pasur sa i perket resurseve te shumta e te larmishme natyrore, problematik per faktin se kujdesi ndaj tyre eshte fare i paket. Mjafton te veçojme ketu hapesiren  ekologjike te Liqenit te Shkodres. Sot ne Diten Boterore te Mjedisit, se paku 30 organizata joqeveritare qe prej 15 vitesh u mburren se kane zbatuar projekte ne Liqenin e Shkodres qe kapin shumen rreth 10 milion dollare, bejne strucin!
E bashke me to edhe zyra e REC Shkoder me drejtuese Diana Bejkon, qe u deklarua si koordinatorja e ketyre projekteve. Pikerisht  ne kete dite, kur me shume se ne çdo dite tjeter, zeri i ketyre organizatave duhej te jehonte per rrezikun qe i kanoset Liqenit te Shkodres,  heshten !
Duket se ne kete rast kane preferuar filozofine popullore “heshtja eshte kapak floriri” duke menduar keshtu se harresa ben te veten dhe vjen nje dite qe te mos kujtohet kush me per faturen prej 10 milion dollar qe u nis per Liqenin e Shkodres, por nuk dihet ku perfundoi!
Sot ne Diten Boterore te Mjedisit, ne vend qe Liqeni i Shkodres te sherbente si modeli i nje  ekosistemi te realizuar nga projektet e 15 viteve te fundit qe kane pasur destinacion kete zone, ne fakt tregon tjeter gje:tregon mungesen e pergjegjesie qe eshte treguar e vazhdon te tregohet ndaj tij. E Jo vetem kaq, por edhe nje vend ku mund te abuzohet me fonde pa patur frike se te hyne gjembe ne kembe !

Saturday, June 4, 2011

20 maturante kopjuan ne provimet e letersise !


Se bashku me pjekurine e saj prej 6 vitesh, sivjet matura shteterore ka arritur nje tjeter standart ne provimin e pare te gjuhe- letersise. Ministria e arsimit dhe shkences ka bere te ditur se në të gjithë vendin janë kapur 20 maturantë duke kopjuar në provimin e parë.
Sipas zyrtareve te kesaj ministrie kjo shifër është 10 herë më e ulët se ajo e vitit të kaluar ku u kapen 200 maturante duke shkëmbyer kopje ditën e provimit të Letërsisë. Ndryshe nga vitet e shkuara këtë vit ka pasur vetëm raste sporadike”, pohojne specialistët e Ministrisë së Arsimit pasi kane shqyrtuar raporitmet e mberritura nga te gjitha rrethet e vendit.
Zyrtare te kesaj ministrie shtojne se nuk do të ketë asnjë mundësi që në grupin e korrektuesveqe kane nisur punen te premten të gjenden mësues që do të korrektojnë testin e nxënësve të tyre. Në të 6 qendrat perfshire edhe Shkodren ku ka nisur korrigjimi, janë 270 mësues të trajnuar, të cilët kryejne vlerësimin me pikë. Edhe gjatë këtij procesi mund të konstatohen teste ku është kopjuar, për të cilat do të ketë penalizime, njësoj si ata që u kapën ditën e provimit. E njejta praktike do te ndiqet edhe ne provimin e matematikes me 15 qershor ku testi do të përmbajë 25 pyetje, njësoj si i pari. Prej tyre, 13 me alternativa dhe 12 me zhvillim.
Lloji i parë i pyetjeve do të vlerësohet me 1 pikë për secilën. Duke iu përgjigjur saktë, nxënësit mund të grumbullojnë në total 13 pikë. Pyetjet me zhvillim do të kenë peshë 3 herë më të lartë. Në total, duke dhënë përgjigjen e drejtë për këtë grup, maturanti merr 37 pikë. Pyetjet do të jenë për të treja nivelet e nxënësve”, ku per te dobëtit, që përgjithësisht marrin notën 5 ose 6, do të ketë pyetje në masën 40 %. Niveli i dytë i pyetjeve, ku hyjnë nxënësit mesatarë të notave 7 dhe 8, do të zërë në çdonjërin prej testeve po 40 % të totalit.
Në këtë grup pyetjesh do të ketë testim të dijeve të maturantëve jo thjesht për njohuritë bazë, por për njohuri më të thella, për të cilat mund të përgjigjen ata maturantë që përpiqen të mësojnë ose kanë qenë sistematikë. Niveli i parë ose i nxënësve të mirë dhe shumë të mirë, do të ketë 20 % hapësirë në test. Në këtë grup pyetjesh, maturantët do të testohen jo më vetëm për njohuritë që kanë marrë gjatë shkollës së mesme, por edhe për kreativitetin e tyre individual.

Friday, June 3, 2011

Maturantet fillojne konsultimet e matematikes


Menjehere pasi kane perfunduar provimin e pare te matures shteterore ate te gjuhe - letersise, maturantet kane nisur oret e konsultimeve për provimin e dyte, te matematikes qe do te zhvillohet me 15 Qershor.
Me se shumti , maturantet kane shprehur shqetesime ne lidhje me disa ushtrime matematikore. Mesuesit gjate ketyre oreve u shpjegojne zgjidhjen e ketyre ushtrimeve dhe synojne t’u ngulisin ne koke konceptet baze, te cilat pergjithesisht bien ne provimet e te gjitha viteve.
Ajrina Rexha, mesuese e lendes se matematikes ne Shkollen e Gjuheve te Huaja, “Shejnaze Juka” shpjegon gjate një interviste për tv1 channel se si punohet ne keto ore me nxenesit dhe cilat janë keshillat qe u jepen maturanteve.
Edhe provimi i matematikes ashtu si ai i gjuhe leterise do te permbaje 25 pyetje te cilave maturantet do tu japin përgjigje ne një hark kohor prej 2 ore e 30 minuta.
Ketë vit provimit te matures shteterore ne shkollen , “Shejnaze Juka” shkoder do ti nenshtrohen 122 maturante, ndersa diten e provimit ne keto mjedise vijne edhe 47 maturante te shkolles se Muzikes duke e quar ne total numrin ne 169 maturante.
Risi e kësaj shkolle janë edhe klasat e italishtes qe zhvillojne ore te vecanta konsultimesh me mesues te huaj dhe shqiptare.

Thursday, June 2, 2011

Vazhdon djegia e plehrave te varret e deshmoreve

Ne pritje qe te nis zbatimi i nje projekti per rindertimin e plote te varrezave te deshmoreve dhe ndertimin e nje parku ne kete vend, plehrat edhe pse eshte vendosur qe te mos hidhen me aty, vazhdojne te digjen diten per diell.

Nga njera ane punonjes te ndermarrjes kontraktuese per rrafshimin e sheshit perpara po punojne e ndersa zjarrfikesit nga ana tjeter tentojne te shuajne zjarrin e rene i cili nga tymi mbyt disa lagje te qytetit te Shkodres. Era e rëndë, retë e tymit që janë gjithmonë të pranishme aty, gazrat që lëshohen nga djegia e plehrave, kanë shkaktuar reagimin disa herë të banorëve të lagjeve "Mark Lula", "Tre Herojtë" dhe një pjesë e lagjes "10 korriku", por jo vetem keto lagje, edhe fshatrat e Komunes Gur i Zi, si Vukatan dhe Rrenci.
Me gjithe se pritet qe te nise zbatimi i projektit te Bashkise Shkoder per deponimin e mbeturinave ne landfildin e Bushatit nje gje e tille ende nuk ka filluar. Kesaj rradhe kane nderhyre zjarrfikesit per te shuar zjarrin por nese kjo situate vazhdon keshtu atehere banoret e ketyre lagjeve duhet te kerkojne demshperblim per demet qe u shkaktohen ne shendet.

Masat per sezonin turistik nga ARM !


Sezoni veror ne qarkun e Shkodres do te shoqerohet me kontrolle higjeno sanitare, ne te gjithe zonat turistike perfshire ato bregdetare dhe malore.
Agjensia rajonale e mjedisit ka hartuar planin e punes, i cili parashikon perveç te tjerave edhe sanksione me gjoba ndaj çdo subjekti qe me aktivitetin e tij ndot mjedisin.
Masat ndeshkuese me te rrepta ne baze te urdherit te ministrise se linjes jane parashikuar per ato subjekte qe kryejne derdhjen e ujrave te zeza ne dete, por qe sipas drejtorit te agjensise rajonale te mjedisit, Liljan Idrizaj, ky fenomen nuk eshte i pranishem ne Shkoder.
Gjate 3 diteve te fundit, tv1 channel permes kronikave ne edicionet informative ka pasqyruar gjendjen katastrofike ne plazhin e Velipojes, ku mbeturinat kane pushtuar kete zone.
Menjehere ato sollen reagimin e pushtetit vendor i cili vijon te beje premtime boshe,se gjendja do te ndryshoje por qe sic do vit ajo le per te deshiruar.
Vete Idrizaj thote se masat ndeshkuese nuk kane munguar dhe nuk do te mungojne por kjo komune aktualisht eshte e perfshire ne vorbullen e nderrimit te pushtetit dhe gjenjda eshte me e veshtire per te proceduar.